Auteur: Redactie	Geplaatst op: 26-05-2004, 00.00

De uitnodiging kwam, mede door zijn contacten in de honkbalwereld, voor de Nederlandse official niet geheel onverwachts. Hij nam deze maar wat graag aan. "Elke ervaring, op wat voor toernooi dan ook, draagt bij aan de ervaring van een scheidsrechter", aldus Van Groningen Schinkel. "Door deze ervaringen wordt de scheidsrechter alleen maar beter."

Hoogst haalbare

Over bijna drie maanden vertrekt Van Groningen Schinkel richting het Hellinikon Olympic Complex. "De Olympische Spelen zijn het hoogst haalbare in onze wereld van scheidsrechters", kijkt de umpire alvast vooruit. "Het is en blijft een eer om als Nederlander uit te komen als official tijdens de Olympische Spelen."

Inmiddels zijn ook de namen bekend van de overige scheidsrechters tijdens het Olympische honkbaltoernooi. "De scheidsrechter commissioner en de directeur van de IBAF bepalen de aanstellingen voor WK's en Spelen", legt Edwin van den Berk uit. Van den Berk kan inmiddels ook al bogen op grote internationale ervaring. Zo was hij onder meer vorig jaar actief als umpire tijdens de finale van het wereldkampioenschap op Cuba.
"Hoewel er een verplichting is voor de deelnemende landen", vervolgt Van den Berk zijn verhaal, "om een drietal namen in willekeurige volgorde op te geven, zodat zij kunnen kiezen, houdt niet iedereen zich hieraan. Namens Nederland heeft de KNBSB Fred van Groningen Schinkel voorgedragen. De IBAF neemt deze nominatie één op één over. Dit heeft er alles mee te maken dat Nederland meestal voldoende kwaliteit stuurt en de IBAF Nederland dus ook 'vertrouwt' met de naam die we inzenden."

'Onafhankelijken'

"In andere landen gaat dat weer op een andere manier", vervolgt Van den Berk zijn uitleg, "Sommigen houden zich aan de IBAF-eis van de drie namen en weer anderen, zoals Italië, sturen hun toppers allemaal een keer naar de Olympische Spelen, omdat ze vinden dat zoveel mogelijk mensen deze unieke ervaring een keer mee moeten kunnen maken. Gastland Griekenland zou in principe zelf ook voor scheidsrechters moeten zorgen. In plaats daarvan kiest IBAF voor twaalf 'onafhankelijken', want Griekenland zelf heeft niet één scheidsrechter van voldoende niveau. Hiervoor komen professionals uit Midden-Amerika en het Caribisch gebied. Daarmee wordt het aantal Spaanstalige officials wel heel erg groot, hetgeen ongetwijfeld merkbaar zal zijn aan de manier waarop de wedstrijden zullen worden geleid en dus gespeeld."

Niettemin is Van den Berk het eens met de keuze van de Nederlandse honkbalbond: "Voor elk groot internationaal toernooi ga ik ervan uit dat ons land de beste officials stuurt. En nu is dat Fred van Groningen Schinkel dus. 'Beste' is hierbij een begrip met vele aspecten. Voor spelers is dat naast individuele kwaliteiten onder andere ook de manier waarop ze zich in het team gedragen en bestand zijn tegen druk. Voor officials geldt iets vergelijkbaars. Een prima slagzone, foutloze methodiek en goede regelkennis maken slechts een klein deel uit van de totale indruk en 'performance' van een scheidsrechter. Hoe je in een wedstrijd om gaat met de spelers en coaching, met eventuele discussies, hoe je in het team van scheidsrechters functioneert èn hoe je je gedraagt buiten de wedstrijden zijn tevens van essentieel belang."

Geheimen

Het Hellinikon Olympic Complex bevindt zich in het zwaarbeveiligde Athene, waar in augustus de Zomer Spelen worden gehouden. Het Olympische honkbalcomplex kent voor scheidsrechter Edwin van den Berk al geen geheimen meer. De umpire zal dan wel niet als official tijdens de Olympische Spelen aanwezig zijn, toch heeft hij al iets van de Olympische sfeer kunnen proeven.

In maart van dit jaar vertrok Van den Berk richting Athene om als scheidsrechter deel te nemen aan het pré-Olympische honkbaltoernooi dat in de Griekse hoofdstad werd gehouden. Het evenement, met als deelnemers Griekenland, Rusland, Tsjechië en Zweden, werd gebruikt als Test Event voor het daadwerkelijke Olympische honkbaltoernooi.
Van den Berk maakte dit alles van dichtbij mee. "Het was een buitenkans om wedstrijden te leiden op de mooiste honkbalaccommodatie van Europa: een volwaardig Triple-A stadion zoals gebruikt in de Verenigde Staten en bovendien aangelegd door een field crew van Major League Baseball", vertelt van den Berk over zijn ervaringen tijdens het pré-Olympische toernooi.

"Mooie warning tracks, kussens op alle hekken en goed en stevig gravel zonder kuilen en gaten. Maar ook binnen is het erg mooi allemaal. De dubbele kleedkamers voor de teams, lounges, batting cages, scorer- en announcingrooms: helemaal super! Het enige minder positieve dat ik kan bedenken, is het contact tussen dugout en bullpen. De bullpens liggen echt buiten het speelveld en ook vrijwel buiten het zicht vanuit de dugouts. Telefoons zijn er niet. Tijdens het pré-Olympische toernooi waren de Zweden erg inventief met twee kartonnen borden met daarop een grote rode en groene stip, ten teken dat er bullpen activity moest zijn of niet."
"Het is heel jammer dat het na de Spelen zal worden afgebroken. Als er hier nog verenigingen met grote ambities zijn, moeten ze wellicht eens gaan praten en kijken of ze de hele boel niet hier neer kunnen zetten."

Accommodaties

De afgelopen periode is er veel kritiek geweest op de accommodaties in de Olympische stad, waar in 1896 de eerste Spelen ooit zijn gehouden. De honkballers zullen hier volgens Van den Berk weinig van merken: "Het is ongelofelijk wat het allemaal mag kosten. Het budget van het Helliniko complex, bestemd voor verschillende sporten waaronder honkbal, is 88 miljoen euro."
"Op zich maak ik me niet zoveel zorgen over de stadions, maar meer over de wegen en openbaar vervoer. Ten tijde van het Test Event was er nog heel erg veel niet klaar en kon bijvoorbeeld de hoofdweg van het vliegveld naar de wijk waar wij zaten slechts in één richting gebruikt worden. Maar ook (snel)trams en andere zaken die men gepland had, worden niet of pas heel erg laat gerealiseerd. Ik hoop dat dit geen verstorende factor voor de organisatie ten tijde van de Spelen zal zijn."

Nu Van den Berk al van de Olympische Spelen heeft kunnen proeven, is het extra jammer dat hij er in Athene niet bij kan zijn. "Ik gun het Fred meer dan wie ook, maar uiteraard had ik liever zèlf in zijn schoenen gestaan." Niettemin kijkt Van den Berk al vooruit naar 2008. Deze week werd bekend dat honkbal in ieder geval tot 2012 op het Olympische programma staat. En dus hoopt Van den Berk dat hij in 2008 in Peking er wel bij is. "Het is echt een droom om dat nog eens mee te mogen maken. Het is nog ver weg en natuurlijk moet Nederland zich eerst kwalificeren om als scheidsrechter een kans te maken. Daarnaast moet ik zelf in de seizoenen 2007 en 2008 als 'beste van Nederland' te boek staan, als ik uit ga van het systeem van 'keuze' door de IBAF van vandaag. Een mooie uitdaging!"

Organisatie

Griekenland gebruike het pré-Olympisch toernooi als generale repetitie voor de daadwerkelijk Spelen. Van den Berk zag in Athene met eigen ogen dat dit er veelbelovend uit zag. "De organisatie was erop gebrand om te laten zien dat ze alles goed geregeld hadden en lieten voor wat betreft hotel en vervoer niets te wensen over. Het beste en eigenlijk meest onverwachte was de punctualiteit. Er reed geen auto te laat en alles verliep volgens strak gemanagede schema's", vertelt Van den Berk.

"Als kanttekening geldt echter wel dat het Olympisch dorp erg ver weg van het stadion ligt. Maar de manier waarop tijdens het pré-Olympisch toernooi voor officials een en ander was georganiseerd qua huisvesting, transport en eten was meer dan prima. Hoe anders was dat de laatste twee jaar in Cuba tijdens de Intercontinental Cup en het wereldkampioenschap, waar je soms ongedoucht na een wedstrijd gedaan te hebben bij 36 graden, 'gewoon' anderhalf uur moest wachten op een chauffeur die ergens lag te slapen. Nee, hier hadden ze dat prima voor elkaar: ideale omstandigheden om optimaal te presteren."

Bedenkelijk niveau

Ondanks de ideale omstandigheden slaagden de deelnemers aan het pré-Olympisch toernooi er niet in om ook daadwerkelijk goed te presteren. Volgens Van den Berk was het soms erg bedenkelijke niveau goed te verklaren: "Dit had alles te maken met het feit dat de teams alleen nog maar binnen hadden getraind. In Zweden, Rusland en Tsjechië lag op het moment dat zij richting Athene vertrokken nog sneeuw. Alleen sommige 'Grieken' hadden Spring-training in Florida en Arizona achter de rug."

Uiteindelijk won Griekenland dan ook het toernooi. Ondanks nederlagen tegen Rusland (6-9) en Tsjechië (3-22) plaatsten de Grieken zich toch voor de finale. Deze werd met 5-1 van Rusland gewonnen. "Het Griekse team bestond uit Grieken die net zoveel woorden Grieks spreken als ik", aldus Van den Berk. "Als ik zie hoe ver deze spelers van de authentieke Griekse spelers af staan, dan is het wel bedenkelijk wat hier gebeurt."
"De eigenaar van de Baltimore Orioles is van Griekse komaf en hij heeft binnen de Verenigde Staten gekeken naar profspelers die gerechtigd zijn om uit te komen voor Griekenland. Vergelijkbaar dus met het team dat afgelopen zomer in Nederland speelde. Op een aantal posities, met name werpers, was het team versterkt. Volgens de leiding zal slechts twintig procent van dit team in augustus aanwezig zijn. De nieuwe mensen zijn afkomstig van het 'non 25-roster' van Major League teams, aangevuld met Triple-A spelers."

Droom

Na Van den Berk is het in augustus de beurt aan Fred Van Groningen Schinkel om in Athene in actie te komen. De Nederlander begint graag aan de uitdaging. "Dit aankomende toernooi zal ongetwijfeld als een hoogtepunt kunnen worden bijgeschreven in mijn rijke carrière", aldus Van Groningen Schinkel. "Als beginnend scheidsrechter begint de droom naar het hoogst haalbare natuurlijk met de vraag, wanneer mag ik in de hoofdklasse optreden? Op het moment van je eerste aanstelling heb je een hoogtepunt. Daarna volgen de Haarlemse Honkbalweek, het World Port Tournament, Europees kampioenschap, wereldkampioensc-&hap. Eigenlijk allemaal hoogtepunten."

Na Atlanta begint Van Groningen Schinkel maar wat graag aan zijn klus in Athene: "Atlanta was natuurlijk een prachtige ervaring. Vooral de omgeving, het oude stadion van de Atlanta Braves was een ideale plaats om een Olympisch honkbaltoernooi te organiseren. In augustus zal het Olympisch honkbaltoernooi weer mooie en spannende wedstrijden opleveren en naar ik hoop met verrassende Nederlandse resultaten."

Scheidsrechters tijdens Olympische Spelen:
Riccardo Fraccari (Italië, Umpiring Director), Hensley Benito (Nederlandse Antillen), Agustín Brea (Dominicaanse Republiek), Erau Carrington (Panama), Nelson Diaz Blanco (Cuba), Don Gilbert (Canada), Pedro José Gutierrez (Dominicaanse Republiek), Seiichi Hayashi (Japan), Liang-Kuei Hsieh (Chinese Taipei), Greg Oros (Verenigde Staten), Neil Poulton (Australië), Luis Ramirez (Mexico), Dario Rivero (Venezuela), Gustavo Rodriguez (Verenigde Staten), Juan V. Rodriguez (Puerto Rico), Arnaldo Roman (Puerto Rico), Marco Screti (Italië), Vicente Troudart (Panama), Fred van Groningen Schinkel (Nederland).

Meer nieuws